Solarstrom auf dem Wasser in Vietnam
Điện mặt trời nổi: lấy điện từ mặt hồ
Bài đọc được chuyển ngữ và đơn giản hóa để học tiếng Đức. Nội dung gốc thuộc Tia Sang - Nen Tang Kien Tao.
Bôi đen một từ hoặc cụm từ để tra nghĩa, dịch, highlight hoặc thêm ghi chú.
Tiến độ đọc bài
Đoạn 1/27
Đọc tiếng Đức trước. Khi cần, mở bản dịch ngay dưới từng đoạn.
Xem bản dịch tiếng Việt đầy đủ
Đất trống cho điện mặt trời ngày càng ít. Vì vậy nhiều doanh nghiệp đưa tấm pin ra mặt nước, như trên hồ chứa của nhà máy thủy điện hay hồ xử lý nước thải. Cách làm này vừa tiết kiệm đất, vừa giúp pin tạo ra nhiều điện hơn.
Một nhà máy điện nhỏ trên mặt nước
Nhìn từ trên cao, hồ xử lý nước thải của RTS trong Khu công nghiệp Tam Thăng, Đà Nẵng (trước đây thuộc tỉnh Quảng Nam) trông như một nhà máy điện thu nhỏ. Hồ rộng cỡ một sân bóng nhỏ. Hơn 350 tấm pin được xếp thành hàng trên mặt nước, biến ánh nắng thành điện phục vụ chính trạm xử lý.

Nhà nổi của hệ điện mặt trời trong Khu công nghiệp Tam Thăng. Ảnh: Ngô Hà, ngày 8.7.2026
Anh Võ Văn Quyết là kỹ thuật viên của Công ty Damintech ở Đà Nẵng, đơn vị lắp đặt và vận hành hệ thống nổi cho RTS. Trao đổi với báo Tia Sáng, anh cho biết: "Hệ thống này có thể đáp ứng 80-90% nhu cầu điện của trạm xử lý."
RTS đầu tư hệ thống này vào năm 2025 để giảm lượng điện mua từ lưới. Thay vì lắp trên đất, doanh nghiệp chọn mặt nước. Lắp đặt trên nước rẻ hơn trên bờ khoảng 15-20% và thi công nhanh hơn chừng 30% vì không phải giải phóng mặt bằng.
Thêm cơ hội khi quỹ đất hạn hẹp
Điện mặt trời nổi tận dụng mặt nước sẵn có, như hồ thủy điện, hồ thủy lợi hay hồ trong khu công nghiệp. Nhiều nước đang đẩy mạnh hướng đi này khi đất trống ngày càng khan hiếm.
Khảo sát của Hiệp hội Năng lượng Sạch Việt Nam cho thấy Việt Nam có khoảng 7.000 hồ thủy lợi và 3.400 km bờ biển, nên tiềm năng cho điện mặt trời nổi rất lớn. [1]
Hệ thống còn có thêm một số lợi thế:
- Nước làm mát tấm pin, giúp hiệu suất tăng 8-10% khi trời nắng nóng.
- Pin che mặt nước nên hạn chế bốc hơi ở vùng khô hạn.
- Đặt trên hồ thủy điện thì có thể dùng chung đường dây tải điện sẵn có của nhà máy.
Ước tính năm 2020 của Bộ Công Thương/VECEA cho thấy chỉ cần khai thác 10% diện tích mặt hồ chứa, mỗi năm có thể có thêm khoảng 511 tỷ kWh điện, với giả định bức xạ trung bình 4,2 kWh/m2/ngày như ở nhiều nơi miền Trung và miền Nam. Sản lượng này tương đương 50 nhà máy thủy điện Sơn La. [2]
Đại diện Damintech cho biết thời gian xây dựng khá ngắn. Một dự án 50 MW chỉ mất 8-9 tháng, suất đầu tư khoảng 12-13 tỷ VND cho mỗi MW, bằng chừng 30% so với thủy điện.

Anh Phan Hoàng Anh (trái), Giám đốc và anh Lê Đại Thắng (phải), Phó Giám đốc kỹ thuật của Damintech. Ảnh: Ngô Hà
Những vấn đề cần tính đến
Tuy nhiên, điện mặt trời nổi không đơn giản chỉ là đặt pin lên mặt nước. Hệ thống phải vận hành ổn định trong nhiều năm. Kỹ sư phải tính đủ yếu tố: gió, mực nước theo mùa, chất lượng nước, ăn mòn, tải trọng lên hệ neo và việc bảo trì trên hồ. Với hồ xử lý nước thải, yêu cầu còn khắt khe hơn vì vật liệu phải chịu ăn mòn mạnh.
Nhìn ra mặt hồ, anh Phan Hoàng Anh nói: "Hồ thủy lợi hay hồ trong khu công nghiệp như ở đây rất lặng, gần như không có sóng nên hầu như không phát sinh sự cố." Miền Trung và Tây Nguyên có hàng chục, hàng trăm hồ như vậy, rất phù hợp để lắp đặt.
Hồ thủy điện thì khác. Cách đây ba năm, Damintech đã làm một dự án thí điểm nhỏ ngay cạnh tràn xả của Nhà máy Thủy điện Thác Bà để thử độ ổn định của hệ thống.
Anh Hoàng Anh cho biết: "Lượng nước rất lớn, nhất là vào mùa mưa bão. Khi có lũ, không chỉ dòng chảy mạnh mà còn kéo theo nhiều thứ: cành cây, thân gỗ, rác và bùn đất. Tất cả tạo ra tải trọng động rất lớn lên toàn bộ hệ thống, vì vậy phải dùng khung neo thật chắc."

Anh Võ Văn Quyết, kỹ thuật viên của Damintech, trao đổi về an toàn đường dây của hệ điện mặt trời nổi. Ảnh: Ngô Hà
Các nhà sinh thái cũng đặt câu hỏi: nếu pin che quá nhiều diện tích, ánh sáng xuống nước sẽ giảm bao nhiêu? Nhiệt độ nước có thay đổi không? Hệ sinh thái dưới nước sẽ phản ứng thế nào?
Một số nghiên cứu trên thế giới đến nay cho thấy tác động phụ thuộc vào mức độ che phủ, đặc điểm của từng hồ và cách vận hành. Vì vậy không có công thức chung cho mọi mặt nước.
Anh Phan Hoàng Anh nói: "Với dự án của Damintech tại Khu công nghiệp Tam Thăng, các chỉ số quan trắc về điện, đất và nước đều cho thấy hệ thống nổi chưa gây tác động xấu tới môi trường."
