Th.ink Room: Alte Kunst als Tattoo

Cẩm nang Sài Gòn về nhà hàng, ẩm thực đường phố, tin tức, quán bar, văn hóa, sự kiện, lịch sử, hoạt động, âm nhạc và đời sống về đêm.

Những nghệ sĩ ở Th.ink Room

Th.ink Room quy tụ nhiều nghệ sĩ: Tattoo Therapist, dr.99hz, cd.cadao, goc.viet, Solarist và Baby Nepotism. Danh sách nghe như thành viên một nhóm rap. Điều này không phải ngẫu nhiên. Nghệ sĩ xăm thường dùng nghệ danh, giống như rapper. Tạp chí Saigoneer nhận xét họ gần với nghệ sĩ thị giác, nhưng giống rapper nhất ở việc dùng nghệ danh. Vì thế Saigoneer nói “Game recognize Game” — dân chuyên nhận ra nhau. Đó cũng là cách Saigoneer biết đến Th.ink Room.

Giống Saigoneer, studio tìm cảm hứng từ Việt Nam. Nơi này tự gọi mình là “Art Hub cho người yêu nghệ thuật khắp thế giới”. Cảm hứng đến từ kiến trúc Việt Nam, họa tiết thiết kế, cỏ cây, muông thú và lịch sử. Studio muốn giữ gìn nghệ thuật truyền thống, kể những câu chuyện về đam mê riêng và thông qua chính đam mê đó, đồng thời giới thiệu những sáng tạo mới. Phi (@tattoo.therapist) chia sẻ mọi người ở đây cùng chung một tinh thần: “tinh thần của người quan sát tò mò, luôn đặt câu hỏi và học hỏi, và của người thợ chăm chỉ, luôn bắt tay vào làm”.

Một cách nghĩ mới về hình xăm

Hình xăm ở lại mãi trên da, nhưng trải nghiệm đi xăm thường không được chăm chút. Nhiều người quyết định vội, thiếu cân nhắc và có những lần xăm bốc đồng, cẩu thả. Phi mở Th.ink Room vào năm 2023 để làm khác đi. Phi nói: “Chúng tôi chăm chút toàn bộ trải nghiệm. Mọi thứ bắt đầu từ sự kết nối của bạn với hình xăm và nguồn gốc của nó. Rồi đến người nghệ sĩ thực hiện và cảm giác của bạn khi rời khỏi studio.” Studio muốn mọi khâu đều chỉn chu, từ lúc bắt đầu đến khi kết thúc.

Phi (tattoo.therapist) và các thiết kế của cô.

Hành trình riêng của Phi

Người viết từng trực tiếp cảm nhận cách làm việc đặc biệt của studio. Năm ngoái, anh đến gặp Phi vì muốn có những đường nét đen mảnh và tỉ mỉ của cô. Phi lớn lên ở Nga và ở đó biết đến thời kỳ hoàng kim của nghệ thuật minh họa châu Âu, khoảng 1880 đến 1930. Nguồn cảm hứng này rất quan trọng với cô. Sau đó Phi học nghệ thuật ở Anh (UK) và hình thành phong cách riêng bắt nguồn từ giai đoạn hoàng kim ấy. Nhưng khi học xong, thị trường lại không đón nhận phong cách này. Khách hàng không còn chuộng tranh in trong sách. Họ cần website, cần màu sắc, hình ảnh kín nền hoặc hoạt họa — những thứ hoàn toàn khác. Đúng lúc đó, bạn bè tình cờ nhờ Phi: “Bạn vẽ giúp mình một mẫu hình xăm được không?” Từ những lời nhờ ấy, Phi nhìn thấy một hướng đi mới: trở thành nghệ sĩ xăm.

Ví dụ về thời kỳ hoàng kim của nghệ thuật minh họa: ‘Then There Came a Wind So Strong that it Blew Off Curdken's Hat’ của Jennie Harbour (trái) và ‘Reigning Death’ của Robert Montenegro (phải).

Không gian studio ở District 1

Trong lần gặp đó, Phi giải thích ý tưởng thiết kế của studio ở District 1. Mọi chi tiết đều được tính toán kỹ. Studio nằm trong một ngôi nhà phố thấp tầng kiểu cổ, một phần nay được dùng làm mặt bằng kinh doanh. Sảnh mang màu đất nung mộc, gợi nhớ đồ gốm, như nói rằng cảm hứng đã thành một ý tưởng có thể chạm vào. Tiếp đó khách bước vào không gian bên trong phủ sắc đỏ rực và rõ ràng. Ở đây, ý tưởng được “nung” theo nghĩa ẩn dụ để trở nên bền vững, như hình xăm vĩnh viễn trên da. Phía sau là khu vườn, nơi nghệ sĩ và khách ngồi lại trước, trong và sau buổi xăm. Góc vườn yên tĩnh, dễ chịu, phản ánh không khí thư giãn của cả nơi này. Nghệ sĩ xăm rất tài năng, và dù nghệ thuật xăm ngày càng được đón nhận, nó vẫn mang chút nổi loạn, chút mạo hiểm nên đôi khi khiến người ngoài e ngại. Nhưng mọi người ở Th.ink Room đều thân thiện, tạo cảm giác nhẹ nhõm và thoải mái.

Sảnh và không gian studio của Th.ink Room.

Quá nhiều công sức; đó chính là Việt Nam

Một người đàn ông bắt chuồn chuồn trên cây, một thầy thuốc bắt mạch, đoàn rước dâu với xe kéo tay, tấm biển ở vùng quê ghi “keinen Schmutz machen” và 15 kiểu giày khác nhau: đó chỉ là vài ví dụ trong hàng nghìn tranh khắc gỗ. Nhà dân tộc học người Pháp Henri Oger cùng nhóm cộng sự địa phương thực hiện bộ tranh này vào thế kỷ 19 bằng kỹ thuật in mộc bản. Saigoneer từng viết về công trình này cách đây vài năm qua bài: một bách khoa toàn thư minh họa của Pháp khắc họa đời sống Việt Nam những năm 1900. Gần đây Saigoneer lại bắt gặp những hình ảnh ấy trên Instagram của Th.ink Room, nơi chúng được giới thiệu như những mẫu hình xăm có thể xăm.

Ảnh gốc của Henri Oger Bilder (trên) và các mẫu hình xăm của Vũ (@goc.viet) (dưới).

Phi kể lại cơ duyên bắt đầu. Cô thấy vài minh họa của Oger trong một cuốn sách nghệ thuật và tự hỏi ai là tác giả. Phi nói: “Mọi chuyện bắt đầu từ đó. Tôi rất thích và nghĩ: ai đã làm ra những bức này?” Muốn tìm hiểu thêm, cô lùng sục và mua được một cuốn sách cũ, sờn rách của Oger ở tiệm sách trong thành phố. Phi bảo: “Tôi đúng là mọt sách với thứ này.” Cô lật từng trang, chỉ vào một bức và thốt lên: “Nhìn người đàn ông này xem, tuyệt vời làm sao!” Theo Phi, chỉ một cuốn sách mỏng đã chứa hàng trăm minh họa, kho tư liệu dồi dào cho cảm hứng. Cuối cùng cô tóm gọn: “Quá nhiều công sức; đó chính là Việt Nam.”

Vì vậy studio đưa nghệ thuật xưa lên làn da. Những tranh khắc gỗ cũ được biến thành hình xăm mới, để nghệ thuật truyền thống tiếp tục sống và hiện diện mỗi ngày trên cơ thể người yêu nó.